Prawo a fotografia - o fotografowaniu architektury

Zapraszamy do lektury kolejnej części cyklu "Prawo a fotografia". Tym razem ekspert serwisu TwojePorady.pl odpowiada na pytanie o prawo do fotografowania architektury i późniejszego wykorzystania tych zdjęć. Zapraszamy do lektury.
Dziękujemy za uwagi, opinie i liczne maile na temat cyklu "Prawo a fotografia". Zgłoszone problemy prawne przekazaliśmy ekspertom z serwisu TwojePorady.pl. Odpowiedzi na najczęściej powtarzające się pytania będziemy publikować w kolejnych tygodniach. Oczywiście nadal możecie przesyłać nam opisy wątpliwych z prawnego punktu widzenia sytuacji - piszcie na adres kontakt@fotopolis.pl (dodając w tytule maila "porady prawne").



Lubię robić zdjęcia architektury. Czy mogę bez ograniczeń fotografować budynki i później ewentualnie wykorzystywać te zdjęcia komercyjnie?

Odpowiada Katarzyna Krupa,
Kancelaria Prawna Spaczyński, Szczepaniak i Wspólnicy sp.k.: Biorąc pod uwagę obowiązujący stan prawny, różnorodność odpowiedzi uzależniona jest od sytuacji. Budynek będący realizacją projektu architektonicznego, a więc utworu w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (dalej jako: "Ustawa"), może bowiem znajdować się w różnych miejscach (prywatnych, publicznych, o specjalnym statusie np.: ze względów bezpieczeństwa czy ochrony przyrody), co będzie różnicowało sytuację prawną dopuszczalności jego fotografowania, a następnie możliwości wykorzystania i rozpowszechniania jego zdjęć. W celu przedstawienia kilku generalnych zasad rządzących przedmiotowym zagadnieniem dokonałam odróżnienia dopuszczalności i możliwości samego fotografowania od dopuszczalność i możliwości jego wykorzystywania i rozpowszechniania.

Dopuszczalność fotografowania
Na wstępie należy zauważyć, że fotografowanie budynków może naruszać pewne dobra i uzasadnione interesy osób nimi dysponujących (przede wszystkich właściciela, ale także najemców oraz innych korzystających z budynków). Co do zasady fotograf, który przebywa w ogólnodostępnym miejscu publicznym, może w takim miejscu fotografować znajdujące się tam obiekty, o ile jego działanie nie powoduje utrudnień lub zagrożeń dla korzystania z takiego miejsca przez innych, samego miejsca lub znajdujących się w nim budynków. Inaczej jest w przypadku miejsc prywatnych, do których dostęp może zostać zabroniony lub ograniczone przez właściciela.

Rozpowszechnianie fotografii
Zgodnie z art. 33 pkt 1 Ustawy dozwolone jest rozpowszechnianie, a więc odtwarzanie dowolną techniką i udostępnianie publiczne, utworów wystawionych na stałe na ogólnie dostępnych drogach, ulicach, placach lub w ogrodach, jednak nie do tego samego użytku. Oznacza to, że np.: kamienica na rynku miasta może być utrwalona na zdjęciu i rozpowszechniona w celach komercyjnych np.: na kartkach pocztowych z widokiem na miasto. Niedopuszczalne jest jednak "kopiowanie" tych obiektów z tym samym przeznaczeniem. Zatem np.: interesująca kamienica nie może zostać na podstawie zrobionego zdjęcia odtworzona i postawiona jako kamienica w innym miejscu.

Sytuacje szczególne
Na zakończenie warto zwrócić uwagę na rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 czerwca 2003 r. w sprawie obiektów szczególnie ważnych dla bezpieczeństwa i obronności państwa oraz ich szczególnej ochrony, z którego wyprowadza się zakaz fotografowania przedmiotowych obiektów.

 
Komentarze
Polecane artykuły
Margaret Mitchell: „Fotografia może umożliwić opowiadanie historii, które normalnie są ukryte"
16 Lip 2018
Ponad dwadzieścia lat od sfotografowania dzieci swojej siostry, Margaret Mitchell ponownie odwiedza rodzinę z aparatem. Zadaje pytania o wpływ środowiska, w jakim przyszło nam dorastać, na nasze dalsze życie. Szkocka fotografka, działającą głównie w rejonach fotografii dokumentalnej i portretowej, jest laureatką wielu krajowych i międzynarodowych nagród, w tym Sony World Photography Awards.
0
“Zacząłem fotografować, bo bałem się zapomnieć”. Projekt Johna-Davida Richardsona to uniwersalna opowieść o dorastaniu
3 Lip 2018
- Pamiętam dzień, w którym skończyłem trzynaście lat. Obudziłem się tego ranka, spodziewając się, że w jakiś sposób zmieniłem się w mężczyznę tej nocy - mówi nam amerykański fotograf, który od dwóch lat realizuje projekt o dorastaniu chłopców z pobliskiego skateparku.
0
Majestat oceanu, zdjęcia z powietrza i nieziemskie scenerie - wyniki National Geographic Travel Photographer of the Year 2018
29 Cze 2018
Jury jednego z największych konkursów fotografii podróżniczej zaprezentowało jego tegorocznych laureatów. Zobaczcie galerię zwycięskich prac z ostatniej odsłony National Geographic Travel Photographer of the Year.
0
„Stambuł Story” z Panasonic Lumix G9
26 Cze 2018
Jak nowy superszybki korpus Panasonic sprawdza się w fotografii ulicznej? Zapytaliśmy o to reportażystę National Geographic Mikołaja Nowackiego.
3