Światłem malowane - korekcja temperatury barwowej, część 7

Prezentujemy siódmy, nieco spóźniony, odcinek cyklu "Światłem malowane". Autor - fotograf Szymon Kobusiński - tym razem omawia zagadnienia związane z korekcją temperatury barwowej. Zapraszamy do lektury.
Korekcja temperatury barwowej, część 7
Fotografia zrealizowana dla PKP. Aktor został oświetlony przez ciepłe filtry (CTO 1/2), a światło kontrowe uzyskano dzięki filtrom niebieskim (CTB 1/4 i 1/2). fot. S. Kobusiński

Czy kolor światła w fotografii jest ważny? Czy pomaga w podkreśleniu nastroju na zdjęciu? Czy da się modyfikować barwę oświetlenia? Tak! Z pewnością doświadczenie i wyobraźnia podpowiadają Wam właśnie taką odpowiedź.

Wyobraźcie sobie, że musicie zrobić zdjęcie reklamowe rodziny siedzącej przy wigilijnym stole. Na uczestnikach kolacji "rozlewa" się ciepłe i miękkie światło, tworzące piękną nastrojową atmosferą. Na drugim planie znajduje się okno, przez które wpada niebieska poświata księżycowej nocy... Czy uda Wam się to zrobić np. w południe w środku wakacji? Tak, musicie oczywiście zadbać tylko o to, aby światło nabrało nie tylko odpowiedniego charakteru, ale także barwy.

Istnieje wiele sposobów, aby modyfikować temperaturę barwową. Postaram się opowiedzieć o kilku, które sam stosuję.
Palnik flesza studyjnego i świecący pilot, Filtr konwersyjny na lampie żarowej, Kolorymetr

Temperatura barwowa podawana jest w Kelwinach. Światło słoneczne to okolice 5500 K, ciepłe światło żarówki to +/- 2800-3500 K, a "zimna" jarzeniówka to min. 7000 K. Otaczają nas tysiące różnych źródeł światła o różnej kolorystyce. Często w miarę upływu czasu żarówki zmieniają swoje barwy. Trudno jest, więc precyzyjnie gołym okiem oszacować temperaturę. Służą do tego, sporadycznie dziś stosowane, kolorymetry. Oczywiście ich popularność była o wiele większa w czasach, gdy musieliśmy zastosować odpowiedni negatyw - do światła dziennego lub sztucznego.

Umiejętne manipulowanie czasem otwarcia migawki i przysłoną może dać bardzo dobre efekty w pracy z różnymi lampami. W przypadku mieszania światla fleszowego i żarowego możemy spowodować, że zarejestrują się oba lub tylko jedno - błyskowe. Jeżeli zależy nam na ciepłym, nastrojowym klimacie, a także na tym, aby np. w pomieszczeniach lampki były wyraźnie rozświetlone, należy stosować dłuższy czas (np. 1/30 s.), a dodatkowo błyskający flesz spowoduje ogólne "zamrożenie" i doświetlenie planu.

Temperatura barwowa jest dziś bardzo często poprawiana w komputerze. Problem zaczyna się w momencie, gdy fotografowany obiekt oświetlany jest różnymi lampami. Wyobraźcie sobie portert z ciepłym przednim światłem i niebieską, intensywną kontrą. Każdy profesjonalny grafik potwierdzi, że łatwiej mu będzie lekko modyfikować kolorystykę niż zmieniać parametry o 180 stopni.

Oczywiście można zakładać filtry bezpośrednio na obiektywy, z reguły jednak korygują one barwę na całej płaszczyźnie obrazu. Podobnie wygląda sytuacja z korekcją temperatury barwowej bezpośrednio w menu aparatu. W mojej pracy o wiele częściej wykorzystuję filtry konwersyjne firmy Rosco CTO (ciepłe) i CTB (zimne) zakładane na źródła światła. Produkowane są one w kilku gęstościach, co pomaga precyzyjniej je dobrać. Pamiętajcie jednak, że niekażdy filtr żółty to CTO, a niebieski to CTB. Często bywają to filtry efektowe.
Naklejony na ramę dyfuzyjną filtr, Próbnik filtrów

Filtry foliowe są sprzedawane w małych arkuszach lub na metry. Można więc w prosty sposób wielkość folii dopasować do różnych źródeł światła.

Często przy oświetlaniu stosuję ramy z dyfuzją, naklejam na nie mniejsze fragmenty folii kolorowej. Mogę przez to uzyskać subtelne zmiany kolorystyki.

Producenci filtrów oferują kilkaset różnych typów folii. Polecam Wam zapoznanie się z tą ofertą.
Źródło światła ustawione za oknem z naklejonym filtrem CTB

Czasem, robiąc zdjęcia, potrzebujemy zmienić charakter światła za oknem. Światło może być zbyt intensywne (załóżcie w takim wypadku filtr szary) lub tak jak w opisywanej we wstępie sytuacji potrzebujemy stworzyć za oknem efekt zmierzchu lub nocy (załóżcie w takim wypadku filtr niebieski/granatowy). Takie sytuacje wymagają wysłonienia całych okien dużymi arkuszami folii.
Generatory Scoro

Ciekawym urządzeniem jest generator Scoro firmy Broncolor (premiera na Photokinie 2008) pozwalający na niewielką zmianę temperatury barwowej światła fleszowego.

W przyszłym tygodniu opiszę kilka kolejnych propozycji modelowania światla.

Pozdrawiam!
Szymon Kobusiński

Komentarze
Polecane artykuły
“Prace artystów takich jak on są bardzo potrzebne”. Poznaliśmy zwycięzcę Sony World Photography Awards 2019
17 Kwi 2019
Podczas dzisiejszej gali finałowej konkursu SWPA 2018 poznaliśmy laureatów sekcji profesjonalnej oraz zwycięzcę tytułu Fotografa Roku. Tym razem otrzymał go włoski fotoreporter Federico Borella. Zobaczcie nagrodzone prace.
3
Szymon Brodziak uznany najlepszym twórcą fotografii czarno-białej na świecie w konkursie One Eyeland
17 Kwi 2019
Fotograf z Polski zdobył główna nagrodę w konkursie fotografii czarno-białej, organizowanym przez platformę One Eyeland, zrzeszającą zawodowych fotografów z całego świata.
1
Fotograficzne Nagrody Pulitzera 2019
17 Kwi 2019
Za nami kolejne rozdanie Nagród Pulitzera. W kategoriach Feature Photography i Breaking News Photography to prestiżowe wyróżnienie otrzymali Lorenzo Tugnoli z The Washington Post oraz redakcja Reuters.
1
„Bez taryfy ulgowej” - o pracy ze średnim formatem w fotografii podróżniczej rozmawiamy z Jackiem Boneckim
13 Kwi 2019
Jak postrzega zmiany w branży z perspektywy 50-latka? Dlaczego do pracy w terenie zabiera średni format i czemu mimo to fotografuje w JPEG-ach? O aparatach, sztuce patrzenia i radzeniu sobie z ograniczeniami, w dniu jego 50. urodzin rozmawiamy z Jackiem Boneckim.
4