MuFo świętuje 200-lecie fotografii - specjalny program jubileuszowy na rok 2026

W 2026 roku Muzeum Fotografii w Krakowie zaprasza do wspólnego świętowania urodzin fotografii - 200. rocznicy powstania najstarszej zachowanej fotografii. Zobacz, co czeka na odwiedzających w najbliższych miesiącach.

Skomentuj Kopiuj link
Posłuchaj
00:00

„Widok z okna w Le Gras”, wykonany w roku 1826 lub 1827 zapoczątkował jedną z najważniejszych rewolucji w historii kultury wizualnej. Z tej okazji MuFo przygotowało bogaty program jubileuszowych wydarzeń, w tym wieczorne, tematyczne oprowadzania połączone z poczęstunkiem.

Pierwsza udana fotografia powstała w technice heliografii. Obraz wykonano na metalowej płycie pokrytej asfaltem syryjskim, a jego powstanie wymagało wielogodzinnej ekspozycji na światło. Autorem pracy był Joseph Nicéphore Niépce, francuski fizyk i wynalazca, który w roku 1826 lub 1827 utrwalił widok z okna swojej pracowni w rodzinnej posiadłości w Le Gras. Choć obraz jest ciemny, niewyraźny i bardzo odległy od współczesnych standardów fotograficznych, zapoczątkował rewolucję, która na zawsze zmieniła świat.

Fot. Joseph Nicéphore Niépce, widok z okna w Le Gras, 1826-1827

Od pionierskich eksperymentów Niépce’a, przez dagerotypię Louisa Daguerre’a, po negatyw Williama Henry’ego Foxa Talbota, fotografia szybko stała się powszechnym narzędziem dokumentowania rzeczywistości - zapisem historii, pamięci i emocji. Przez dwa stulecia towarzyszyła zarówno przełomowym wydarzeniom, jak i codzienności, nieustannie zmieniając swoje formy, funkcje i znaczenia.

12 miesięcy wystaw i wydarzeń

W 2026 roku MuFo zaprasza do refleksji nad początkami fotografii i jej bogatą historią, jednocześnie kierując uwagę na to, czym medium stało się dziś i jak może kształtować przyszłość. Jubileusz 200-lecia nie ograniczy się do jednorazowych obchodów - przez dwanaście miesięcy muzeum będzie świętować urodziny fotografii poprzez bogaty program wystaw i wydarzeń.

Fot. Adam Karaś, Jak to przeleciało, lata 50-60. XX w., ze zbiorów MuFo

W lutym MuFo zainauguruje nową ofertę wieczorną. Cyklicznie, po godzinie 18.00, muzeum zaprosi na tematyczne oprowadzania po wystawach, przybliżające różnorodne zjawiska i praktyki fotograficzne. Spotkania odbędą się w kameralnej atmosferze, a na uczestniczki i uczestników czekać będzie drobny poczęstunek i lampka wina. W jubileuszowym roku fotografii MuFo zaoferuje publiczności także warsztaty, podczas których będzie można poznać dawne techniki fotograficzne, m.in. cyjanotypię, gumę dwuchromianową czy mokry kolodion, i za ich pomocą wykonać własne prace.

Wśród wystaw zaplanowanych na 2026 rok przez Muzeum Fotografii w Krakowie znajdzie się kwietniowa ekspozycja „Wspólnie. 20 lat kolektywu Sputnik Photos”, prezentująca projekty jednego z najważniejszych kolektywów fotograficznych Europy Środkowo-Wschodniej i pokazująca fotografię jako narzędzie współpracy, krytycznej obserwacji oraz zaangażowania społecznego.

Fot. Jan Brykczyński, Sputnik Photos, dzięki uprzejmości Artysty.

Jesienią instytucja zaprezentuje wystawę Pauliny Ołowskiej, jednej z czołowych polskich artystek współczesnych, której prace pokazywane były m.in. w muzeach MoMA w Nowym Jorku czy w Tate Modern w Londynie. Na ekspozycji w MuFo będzie można zobaczyć jej twórczy dialog z dorobkiem Deborah Turbeville, ikony fotografii mody, znanej z melancholijnych wizji kobiecości.

Warto też przypomnieć, że wciąż można oglądać wystawę czasową „Monochrom. Wszystkie kolory tęczy”, która została przedłużona do 15 lutego 2026. Ekspozycja zabiera widzów w podróż przez historię fotografii monochromatycznej i różnorodne techniki fotograficzne, udowadniając, że zdjęcia stereotypowo określane jako „czarno-białe” mogą skrzyć się kolorami.

Portret Jadwigi Golcz, fot. nieznany, 1895
Konrad Brandel przy pracy, autoportret, ok. 1880, ze zbiorów MuFo

Istotną częścią programu będą kameralne pokazy w przestrzeni MuFo Rakowicka, umożliwiające bliższe spotkanie z unikatowymi obiektami i ich historiami. Już od 14 lutego będzie można oglądać ekspozycję „Na pamiątkę… Tableaux fotograficzne Konrada Brandla i Jadwigi Golcz”. Centralnym punktem prezentacji będą dwa jubileuszowe tableaux z przełomu XIX i XX wieku, przedstawiające pracowników, właścicieli oraz wyroby Fabryki Szkła i Kryształów „Czechy” w Trąbkach. Pokaz uzupełnią oryginalne szkła i ich współczesne kopie - karafki, patery i kielichy, To propozycja dla miłośników dawnej fotografii i designu.

Rezydencje artystyczne i magazyn - nowe inicjatywy Muzeum Fotografii w Krakowie

W 2026 roku MuFo uruchamia pilotażowy program rezydencji badawczo-artystycznych, opartych na pogłębionej pracy współczesnych artystek i artystów nad zbiorami Muzeum. Traktowane jako żywe archiwum, kolekcje stają się przestrzenią eksperymentu, reinterpretacji i stawiania nowych pytań. Rezultatem rezydencji będą autorskie ekspozycje prezentujące nowe spojrzenie na kolekcję MuFo i nie tylko. Pierwszą zaproszoną do udziału twórczynią jest Marta Bogdańska - artystka wizualna, która bada relacje ludzi ze zwierzętami oraz podejmuje krytyczną pracę z archiwami.

Marta Bogdańska, Oliver, z projektu Vive la résistance!, 2022, dzięki uprzejmości Artystki

Muzeum prężnie rozwija działalność wydawniczą. W tym roku premierę będzie miał Magazyn MuFo - dostępne online czasopismo naukowe poświęcone fotografii, którego inauguracyjny numer będzie dedykowany fotografii dawnej. Równolegle, w ramach współpracy z wydawnictwem BoSz, ukażą się albumy z cyklu „Mistrzowie polskiej fotografii”. Pierwsza publikacja będzie poświęcona Fortunacie Obrąpalskiej, a następne tomy przybliżą sylwetki kolejnych wybitnych postaci polskiej fotografii, w tym patrona MuFo - Walerego Rzewuskiego.

Nie tylko jubileusz

Rok 2026 w MuFo to nie tylko świętowanie historii fotografii, ale przede wszystkim zaproszenie do odkrywania jej potencjału. Muzeum konsekwentnie realizuje strategię rozwoju na lata 2025-2029, dążąc do tego, by być ważnym centrum refleksji nad fotografią: dynamiczną przestrzenią dialogu, inspirującą i angażującą publiczność, otwartą na współpracę lokalną i międzynarodową oraz modelowym miejscem ochrony dziedzictwa, badań i debaty o fotografii.

MuFo Rakowicka, fot. Dorota Marta

Dwa stulecia od pierwszej udanej fotografii pokazują, jak wszechstronne jest to medium - od utrwalania codzienności i dokumentowania historii, po eksperymenty artystyczne i nowe formy wyrazu. Jubileusz 200-lecia jest okazją, by spojrzeć wstecz na dokonania pionierów, docenić współczesnych twórców i zastanowić się, jak fotografia będzie kształtować naszą wizualną kulturę w przyszłości. MuFo, poprzez wystawy, warsztaty, rezydencje i publikacje, przypomina o znaczeniu fotografii i inspiruje do własnych odkryć oraz twórczych eksperymentów, zapraszając wszystkich do wspólnego świętowania jej okrągłych urodzin.

Więcej informacji i aktualne wydarzenia znajdziecie na stronie mufo.krakow.pl.

Komentarze
Przeczytaj także
Zobacz więcej z tagiem: Muzeum Fotografii w Krakowie
logo logo
Magazyny
Zamów