Oded Wagenstein: „Nie możesz po prostu pojawić się u kogoś w drzwiach i poprosić o zdjęcie”

Oded Wagenstein: „Nie możesz po prostu pojawić się u kogoś w drzwiach i poprosić o zdjęcie”

W syberyjskiej wiosce Yar-Sale mieszka grupa starszych kobiet. Większość dni spędzają w odosobnieniu, odizolowane od świata, który kochały. Podczas gdy mężczyźni zwykle zachęcani są do pozostania w migrującej społeczności i utrzymania ról społecznych, kobiety muszą same radzić sobie ze starością. Fotograf Oded Wagenstein przybliża ich historię w projekcie “Forgotten Like Last Year’s Snow”.

Niegdyś te kobiety były częścią koczowniczej społeczności pasterzy reniferów - Nieńców. Odzież nieniecka oraz obuwie wykonywane są ze skór tych zwierząt, po czym często bogato zdobione. Głównymi składnikami ich diety jest mięso reniferów i ryby.

Przez ostatnie pięć lat podróżowania Oded Wagenstein spotykał seniorów na całym świecie. Odwiedzał starsze społeczności od Kuby po Tajlandię, od Izraela po północną Rosję. Słuchał ich opowieści, marzeń, mierzył się z lękami na temat starzenia i tęsknotami.

fot. Oded Wagenstein

- Na potrzeby tego projektu zadałem pytanie: Jak to jest odczuwać tęsknotę za czymś, co dawno minęło, jak twoja społeczność i dawny dom? I chociaż uważam, że jest to uniwersalny problem, z którym można się zmierzyć wszędzie, postanowiłem odkrywać go w koczowniczej społeczności, żyjącej w odosobnieniu. W miejscu, gdzie pojęcia takie jak "dom" i "społeczność" oraz "role społeczne" różnią się od tego, co nam znane. - tłumaczy fotograf.

"Forgotten Like Last Year's Snow", czyli “Zapomniane, jak zeszłoroczny śnieg” to wyrażenie odnoszące się do czegoś, co nie ma już znaczenia. Fotograf upodobał je sobie ze względu na przesłanie, ale i połączenie ze śniegiem, który jest wszechobecny na terenach Syberii.

fot. Oded Wagenstein

- Jednym z największych wyzwań podczas realizacji tej serii było w ogóle dotarcie do wioski. Wymagało to ode mnie międzynarodowego lotu, 60-godzinnej podróży pociągiem z Moskwy i kolejnej siedmiogodzinnej jazdy przez zamarzniętą rzekę. Drugim wyzwaniem były warunki pogodowe oraz noszenie ciężkiego sprzętu - wspomina. - Trzecie wyzwanie miało aspekt emocjonalny. Odległość od domu i nieskończone, białe połacie śniegu, silnie na mnie wpłynęły. Jestem pewien, że te uczucia samotności i alienacji przeniknęły do mojej pracy.

W swojej pracy Wagenstein dużo uwagi poświęca rozmowie z bohaterem. Nie tylko słucha opowieści, ale i dzieli się swoimi historiami. Dlatego zawsze nosi ze sobą zdjęcie swojej rodziny i domu, by móc pokazać rozmówcy.

- Ważne jest, aby pamiętać, że nie możesz po prostu pojawić się u kogoś w drzwiach i poprosić o historię lub zdjęcie. Zwłaszcza w społeczności, która nie jest przyzwyczajona do obecności obcych. Istotny jest cały proces tworzenia więzi. Ja naprawdę chcę usłyszeć historię osoby, którą fotografuję. Dla mnie rozmowa nie jest wymówką ani ścieżką na drodze do obrazu; raczej na odwrót - stwierdza.

fot. Oded Wagenstein

W odległej wiosce Yar-Sale fotograf spotkał się z bardzo ciepłym przyjęciem. Każda napotkana kobieta częstowała go herbatą i ciasteczkami, proponowała owoce i słodycze.

- Na początku czułem się okropnie. Z wyglądu ich domów można od razu wywnioskować, że nie mają za wiele. Nie chciałem stać się ciężarem, ale mój przewodnik nalegał, żebym jadł i pił. Wyjaśnił mi, że dla tych kobiet jest to szansa by kogoś ugościć, by być dumnym ze swoich wypieków i napojów. “Wypij tę herbatę, nawet jeśli to już piąta z rzędu! Spraw, że znowu poczują się ważni”. To lekcja, którą wyniosłem z tej podróży - tłumaczy.

fot. Oded Wagenstein

To nie pierwszy raz, gdy fotograf porusza problem starzejącego się społeczeństwa. Jakiś czas temu pisaliśmy o poprzednim projekcie Wagensteina, „The void we leave”, w którym dotykał wątku samotności i śmierci. Co po nas pozostaje, gdy opuszczamy ten świat?

Społeczeństwo jest zbyt skupione na młodym pokoleniu. Pomijamy przez to doświadczone i wyjątkowe głosy seniorów, które są tak zasadniczą częścią naszej tkanki społecznej.

- Starzenie jest problemem, z którym jestem osobiście bardzo związany. Uważam, że nasze społeczeństwo jest zbyt skupione na młodym pokoleniu, zarówno w przekazie medialnym jak i w codziennej pracy. Pomijamy przez to doświadczone i wyjątkowe głosy seniorów, które są przecież zasadniczą częścią naszej tkanki społecznej. Wszyscy się starzejemy. Poprzez moje serie staram się stworzyć lepszą podstawę dla powiązań i zrozumienia między pokoleniami - dodaje na koniec.

Zobacz wszystkie zdjęcia (9)

W najbliższym czasie Wagenstein planuje kontynuować swoją pracę na temat starzenia się poprzez wykłady, publikacje i współpracę z różnymi organizacjami pozarządowymi. Wierzy, że uda mu się wpłynąć na stworzenie lepszych więzi międzypokoleniowych.

Więcej zdjęć fotografa znajdziecie pod adresem odedwagen.com oraz w profilu @oded_wagen na Instagramie.

Studentka fotografii na studiach magisterskich Uniwersytetu Warszawskiego. Ma na koncie różne projekty, zarówno dokumentalne, jak i reklamowe. Uzależniona od podróży i trekkingu w górach.

Komentarze
Polecane artykuły
Nadchodzi Photo Mechanic 6. Program do katalogowania zdjęć ma być jeszcze szybszy i wydajniejszy
19 Mar 2019
Nowy i bardziej intuicyjny interfejs, a także zwiększona wydajność i stabilność - to tylko niektóre z usprawnień, jakie mamy otrzymać w nadchodzącym Photo Mechanic 6. Premiera programu już 25 marca.
0
11. edycja spotkań „Wszyscy Jesteśmy Fotografami“ rusza już 25 marca
19 Mar 2019
Nadchodzi kolejna odsłona „Wszyscy Jesteśmy Fotografami“. W ramach 11. edycji odbędzie się siedem spotkań, których gośćmi będą: Tomasz Lazar, Wojtek Wieteska, Justyna Mielnikiewicz, Anna Brzezińska, Todd Hido, Michał Szlaga i Erik Kessels.
0
LEE100 - nowy system filtrów prostokątnych
18 Mar 2019
Po 25 latach, znany producent filtrów i akcesoriów odświeża znany i lubiany system filtrów prostokątnych. Uchwyt Lee 100 wprowadza szereg nowych funkcji i udogodnień.
0
Thingyfy Pinhole Pro X - pierwszy otworkowy zoom na świecie
18 Mar 2019
Podczas największych brytyjskich targów fotograficznych The Photography Show 2019, firma Thingyfy pokazała kolejny oryginalny “obiektyw” otworkowy. Co ciekawe, tym razem konstrukcja umożliwi nam regulację ogniskowej.
3