Za nami kolejna edycja konkursu Female In Focus, który stawia sobie za cel promowanie kobiecej fotografii. Zobaczcie najlepsze zdjęcia z tegorocznej edycji, której motywem przewodnim było „przekraczanie progu”.
Female in Focus x Nikon to organizowany przez British Journal of Photography (od dwóch lat przy wsparciu marki Nikon) konkurs fotograficzny, który bierze sobie za cel promowanie niezwykłych fotografek i twórców niebinarnych z całego świata. Nagroda została powołana, by odkrywać wyjątkowe talenty fotograficzne i zmniejszać nierówności w branży.
Abstrahując od wydźwięku politycznego, to też konkurs, który trzyma wysoki poziom w zakresie edycji i selekcji, co kolejny raz stawia BJP i 1854 Media w czołówce przedsięwzięć skupionych wokół fotografii dokumentalnej i artystycznej. Z roku na rok konkurs staje się też ciekawszy pod względem prezentowanych projektów.
Tym razem fotografki mierzyły się z tematem „On the Cusp” (tłum. „Na progu”), badającym osobiste i globalne punkty zwrotne. Od rewolucji i gwałtownych przemian po subtelne procesy przejścia, jak starzenie się, zmiana klimatu czy postęp technologiczny. „Tegoroczna selekcja eksploruje zarówno niepewność, jak i potencjał tego, co przed nami.” - komentują organizatorzy.
W tym roku po raz kolejny nagrodzono dwa projekty fotograficzne oraz 20 zdjęć pojedynczych. Wyboru dokonało jury w którego skład weszły kobiecie autorytety w dziedzinie fotografii i sztuk wizualnych. Zobaczcie zwycięskie prace.
Grand Prix
Głównymi zwyciężczyniami konkursu Female in Focus 2025 zostały Giya Makondo-Wills oraz Laetitia Vançon, których fotograficzne cykle dotykają uniwersalnych tematów kultury, tożsamości i dorastania.
Gina Makondo-Wills | New Scramble
New Scramble przygląda się innemu rodzajowi punktu zwrotnego: gwałtownej ekspansji centrów danych w RPA oraz temu, co artystka określa mianem współczesnego „wyścigu” o Afrykę. Projekt, realizowany głównie w Johannesburgu, a także w prowincjach Limpopo i Przylądkowej, rozważa, w jaki sposób wzorce eksploatacji historycznie związane z ziemią i minerałami mogą być dziś powielane poprzez infrastrukturę danych.
Łącząc sugestywne obrazy z osobistymi listami do swojej babci, Makondo-Wills podejmuje tematy własności, pamięci i komunikacji w epoce cyfrowej. Centra danych to ogromne obiekty, w których znajdują się serwery napędzające usługi chmurowe, streaming i narzędzia AI. Wymagają one przy tym olbrzymich zasobów energii i wody, co rodzi pytania o zrównoważony rozwój i sprawiedliwy podział korzyści. Poprzez portrety, pejzaże i metaforyczne kadry New Scramble zastanawia się nad tym, jak wędrują opowieści - od tradycji ustnej po światłowody biegnące pod dnem oceanu - oraz co oznacza kontrola nad kanałami, którymi przekazywane są kultura i tożsamość.
„Sposób, w jaki się komunikujemy, zmienia się. Jeśli nie jesteśmy właścicielami kanałów, z których korzystamy do komunikacji, nie jesteśmy też właścicielami opowieści, języka, tożsamości, kultury” - komentuje artystka. „Jakie będą tego konsekwencje za 100 czy 200 lat? Czy może to zupełnie wymazać naszą historię, kulturę?”
Laetitia Vançon | The Other Battlefields
Laetitia Vançon tworzy poruszający, a zarazem cichy portret ukraińskiej młodzieży żyjącej w cieniu wojny. Pracę nad projektem rozpoczęła w czerwcu 2022 roku, sześć miesięcy po pełnoskalowej inwazji Rosji, kiedy to Vançon sfotografowała absolwentów w Odessie, tańczących przy barykadzie z worków z piaskiem. Zdjęcie stało się impulsem do szerszej opowieści o młodych ludziach „stojących między dwoma światami - życiem, które sobie wyobrażali, a życiem, które narzuciła im wojna”.
Zamiast koncentrować się na linii frontu, Vançon kieruje obiektyw na codzienną wytrwałość: studentów szkół morskich kontynuujących naukę, wolontariuszy szyjących kamizelki kuloodporne - młodych ludzi, którzy pod ciężarem konfliktu próbują odnaleźć się w przyjaźni, edukacji i miłości. W tym stanie zawieszenia - między dzieciństwem a dorosłością, między przeszłością a przyszłością - projekt odsłania trwały ślad, jaki wojna odciska na pokoleniu wchodzącym w dorosłość w wyjątkowo trudnych warunkach.
Female in Focus 2025 - najlepsze zdjęcia pojedyczne
Poza projektami, jurorzy nagrodzili także 20 najlepszych zdjęć w kategorii pojedyczne. Miło nam poinformować, że wśród tegorocznych laureatek znalazła się także fotografka z Polski, Kinga Wrona.
Fot. Lina Maria Sanchez, "Ilhan", Zdjęcie z projektu w którym portretuję Ilhana - niebinarną osobę muzułmańską mieszkającą w Buenos Aires, która z życzliwością i pełnym szacunkiem pozwoliła mi sfotografować siebie w sukni ślubnej swojej mamy oraz w transpłciowym hidżabie. Czuję do tego projektu ogromny sentyment, bo pozwolił mi nawiązać więź i zobaczyć inny sposób patrzenia na świat. / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Andrea Marti, "Crush", Crush to drugi rozdział większego cyklu, złożonego z inscenizowanych zdjęć par całujących się. Seria przyjmuje pozornie dokumentalną formułę, zacierając granice między rzeczywistością a kreacją. Poprzez stylizowane kompozycje i narracje budowane wokół bohaterów Crush bada przecięcia intymności, tożsamości i performansu, czerpiąc inspirację z fantazji, ulotnych spotkań oraz pragnienia / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Teva Cosic, Bez tytułu, Portret mojej mamy i mnie. Razem i osobno, przysłonięte papierem, przez który jednocześnie się przebijamy - drobny gest wobec tego, co ukryte, i tego, co widzialne / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Fran Rowse "Rae - Cornish
Maids", Projekt Cornish Maids oferuje wgląd w życie i marzenia kobiet oraz dziewczyn z południowego zachodu Anglii. Jej prace podejmują temat społecznych ograniczeń, feminizmu i nowych, współczesnych wyobrażeń o kulturze Kornwalii. Osadzony na styku dokumentu i przebieranej inscenizacji cykl inicjuje rozmowy o kobiecej ambicji i sprawczości w hrabstwie, które po cichu zmaga się z ubóstwem, kryzysem finansowym i marginalizacją społeczności wiejskich / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Ana Flores, "Claudia, Darleine, Marthe, Victorie and Maryline". Zdjęcie pochodzi z serii zatytułowanej „Je te connais de demain” (Znam Cię z wczoraj). Claudię, Darleine, Victoire, Marthe i Maryline fotografowałam podczas mojej niedawnej podróży do Togo w maju. To był wyjątkowy moment - te kobiety należą do społeczności, którą wspiera w swojej pracy moja najbliższa przyjaciółka i fotografka Delali Ayivi, a możliwość, by zostać przyjętą do jej świata, do jej ojczyzny, była rzadkim i bardzo znaczącym doświadczeniem / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Karen Paz Gonzalez, "Damián y el espejo del lago", Damián unosi się na wodzie na mokradłach Xochimilco w chwili spokoju. Mieszka wśród chinampas, gdzie codzienność splata się z rytmem jeziora. Gdy otula go własne odbicie, jego ciało zdaje się stawać częścią krajobrazu. Zdjęcie próbuje uchwycić więź między dzieciństwem a naturą oraz ciszę obecną w miejscach, gdzie woda pozostaje symbolem pamięci / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Rayna Carruthers, "A Mother's Care", Amsha Bushra odbiera śmieci od syna, który pomaga jej przygotować lunch. Schronienie zbudowali Bushra i jej mąż, przy wsparciu innych mieszkańców obozu dla uchodźców. Przez ostatnie 12 lat Bushra pracowała w lokalnym centrum edukacyjnym dla uchodźców - praca ta pozwalała utrzymać jej rodzinę. Gdy jednak Syryjczyków zaczęto zachęcać do powrotu, a centrum zostało zamknięte, straciła źródło dochodu. W obliczu narastających trudności z opłaceniem jedzenia, czynszu i innych podstawowych potrzeb, rodzina przygotowuje się do powrotu do Syrii / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Paloma Gonzalez, "Kid's Birthday Party", To zdjęcie jest częścią trwającej serii o wspomnieniach, osobistej historii i żałobie. Moja mama zmarła rok temu, a cykl powstał jako sposób na przepracowanie straty i żalu, a jednocześnie na uczczenie naszej wspólnej historii - poprzez tworzenie postaci z wykorzystaniem znanych, bliskich mi przedmiotów / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Angela Cappetta, "Ubraiding", Siostry Glendalis rozplątują jej warkoczyki, podczas gdy ta odrabia pracę domową / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Kinga Wrona, "Mariscadoras-
humans of the sea", Mariscadoras - kobiety pracujące jako zbieraczki skorupiaków - kontynuują jedną z najstarszych nadmorskich tradycji Hiszpanii. Przez dekady pozyskiwały małże i sercówki z galicyjskich estuariów (na północy Hiszpanii), a rytm ich pracy wyznaczały przypływy i odpływy. Jednak dziś ten porządek się zmienia. Rosnąca temperatura wody, zaburzona zasolenie oraz gatunki inwazyjne napędzane zmianą klimatu przekształcają delikatną równowagę życia w estuariach. To, co niegdyś żywiło ich społeczności, teraz wymaga bolesnego dostosowania i ogromnej odporności / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Esther Nsapu, "The heirs of
silence", W Burundi wiele kobiet nosi naturalnie kręcone włosy - nie dlatego, że to modne, lecz z potrzeby, dla prostoty i z wierności temu, kim są. Mówią mi, że wystarczy wstać, przeczesać włosy, nałożyć odrobinę pomady i można zaczynać dzień. Niezależnie od tego, czy idą na targ, do domu, czy w pole, ich włosy stanowią przedłużenie ich samych - bez sztuczności i bez udawania. / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Anna Zeigler, "Mama's rebirth", Moja mama kilka miesięcy po zabiegu przeszczepu komórek macierzystych. Choruje na PPMS. Po wypróbowaniu wielu innych metod leczenia jej ostatnią nadzieją na możliwie jak najdłuższe spowolnienie degeneracji komórek nerwowych był autologiczny przeszczep komórek macierzystych. A gdy przyszła wiosna, pomyślałam, że to idealny moment, by uczcić jej „nowe narodziny” sesją portretową - jako hołd dla jej odwagi, wytrwałości i woli walki / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Jip Schalkx, "4ever &ver &ver", Ta praca jest częścią moich trwających badań nad tym, jak młodzi ludzie odnajdują się w świecie, w którym granice między tym, co online i offline, nieustannie się zacierają. Projekt analizuje, jak nawigują w nowej rzeczywistości społecznej kształtowanej przez widoczność, performans i logikę platform. Dzisiejsza komunikacja to już nie tylko budowanie więzi - jest głęboko determinowana przez nastawione na zysk platformy oraz komercjalizację autoekspresji / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Ada Marino, "Patermafilias", To zdjęcie jest częścią serii Paterfamilias. Część projektu autobiograficznego, który bada temat opresji w sferze domowej, wydobywając na światło dzienne konsekwencje rozpadu relacji w rodzinach zdominowanych przez mężczyzn. Narracja projektu porusza wspomnienia swoją surowością. Uczucia i urazy, będące owocem tego doświadczenia, mają uwrażliwiać na wypaczony aspekt kultury, który wciąż podważa godność kobiet / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Oda Fjellang, "Whale belly in
ice", Ten wieloryb padł w fiordzie w Oslo, gdzie jego ciało zostało uwięzione przez lód. Pozostał w tej pozycji przez wiele miesięcy. W czasach przedindustrialnych obecność wielorybów w fiordzie była czymś normalnym i stanowiła dla ludzi ważne źródło pożywienia, ale dziś wejście dużych zwierząt do fiordu bywa niemal wyrokiem śmierci - sam fiord powoli obumiera, jest w nim coraz mniej pożywienia dla zwierząt, a jednocześnie coraz więcej zanieczyszczeń, hałasu i statków / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Olivia Morgan, "WHEN IT'S ALL SAID N DONE II", Jest napięcie, jest lekkość, są też te chwile pomiędzy, kiedy gubi się czas, a słowa „męskość” i „kobiecość” nie mają łatwego zastosowania - jest tylko czułość i troska. Chwile, w których czujemy się nadzy i pełni jednocześnie. Gdy wszystko już zostanie powiedziane i zrobione, po prostu krzyczymy i wyciągamy ręce, żeby zostać poczuci, żeby uchwycić jakiś sens naszej nieuprzedzonej jaźni - czystej i oczarowanej miłością / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Laila Seiber, "Gaza remains
in our hearts", Ahmed, Aseel, Samar i Joudi - czworo rodzeństwa z miasta Gaza znalazło schronienie w Kairze. Od wybuchu wojny w Strefie Gazy ponad 100 tys. Palestyńczyków uciekło do Egiptu. Jednak bez oficjalnego azylu rodzeństwo nie może chodzić do szkoły ani podjąć pracy. Tęsknią za domem i stracili bliskich w wyniku ataków izraelskiej armii. Według Ministerstwa Zdrowia w Strefie Gazy od 7 października 2023 r. w Gazie zginęło ponad 70 tys. osób; szacuje się, że 80% z nich to cywile / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Laila Sieber, "Anna", Choć Anna nie mówi, łatwo rozpoznać, kiedy jest spokojna i zrelaksowana. Moja siostrzenica Anna uwielbia kąpiele. Na tym zdjęciu ma cztery lata, ale zawsze będzie potrzebowała całodobowej opieki. Sześć tygodni po urodzeniu infekcja uszkodziła duże obszary jej mózgu, co oznacza, że nigdy nie będzie widzieć, słyszeć, jeść, mówić ani chodzić jak inne dzieci. Moja siostra i jej rodzina włączają ją w każdą część swojego życia - to często trudna droga wymagająca pełnego zaangażowania i poświęcenia, a czasem także izolująca ich od społeczeństwa / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Cybele Malinowski, "Deep Fake-Cher", Annika, szwedzka piosenkarka i tancerka, zbudowała całą karierę na wcielaniu się w Cher - przekształcając swój głos, ciało i tożsamość w jedną z najtrwalszych ikon popkultury. Fragment cyklu DEEPFAKE / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Nayra Aly, "Baba - ﺑﺎﺑﺎ", To zdjęcie jest częścią mojego hybrydowego pamiętnika „Longing for Belonging” i opowiada o mojej zmieniającej się relacji z ojcem. Jego długa nieobecność w moim dzieciństwie sprawiła, że opłakiwałam obecność, którą bałam się stracić na zawsze, i ukształtowała dystans między nami. Dziś uczymy się odbudowywać tę więź jako dwoje dorosłych. Jego tradycyjny egipski thawb kontrastuje z moimi dżinsami i białym t-shirtem, ucieleśniając podziały międzypokoleniowe: między tradycją a nowoczesnością, obecnością a nieobecnością oraz złożone sposoby, w jakie rozumiemy miłość / Female in Focus x Nikon 2025
Fot. Kseniya Halubovich, "Reflection of the Past", Ukraina, Charków, 20 km od linii frontu. Alla mieszka w hospicjum dla osób przesiedlonych z terenów okupowanych lub niebezpiecznych. Coraz trudniej jej zachować orientację w rzeczywistości, ale uwielbia opowiadać o swojej rodzinie / Female in Focus x Nikon 2025
„Z ogromną radością prezentujemy tegoroczne laureatki i laureatów Female in Focus, których prace znakomicie oddają ducha bycia „na progu”. Szczególnie uderzyła mnie przewijająca się przez tak wiele zdjęć przekora - każde z nich proponuje odważną i przemyślaną interpretację stanu zawieszenia.” - podsumowuje Ruby Nicholson, Senior Communications Manager z Nikon Northern Europe.
Wystawa pokonkursowa
Zwycięskie projekty oraz nagrodzone zdjęcia pojedyczne będzie można oglądać na wystawie pokonkursowej w galerii 10.14 w Londynie (24.04-29.05.2026) oraz w International Centre for the Image w Dublinie (10.09-25.10.2026).
Więcej informacji o konkursie znajdziecie na stronie 1854.photography.
Redaktor prowadzący serwisu Fotopolis.pl. Studiował na wydziale anglistyki Uniwersytetu Warszawskiego i w Europejskiej Akademii Fotografii. Dziennikarz technologiczny z ponad 10-letnim stażem. Autor newsów, testów i opinii z obszaru fotografii. Zafascynowany nowymi technologiami, choć zdjęcia woli robić analogiem.
