Rzeczywistość lat 70. XX wieku okiem młodego fotografia - zdjęcia Macieja Musiała w Fundacji Archeologia Fotografii

Autor: Redakcja Fotopolis

13 Czerwiec 2022
Artykuł na: 6-9 minut

Społeczne Centrum Fotografii zaprasza na wystawę zdjęć w wczesnego okresu twórczości fotografa Macieja Musiała. Prezentowane zdjęcia, wykonane dla tygodnika „itd” w większości nie były dotąd publikowane.

Jak wyglądała polska rzeczywistość początku lat 70. XX wieku oczami 23-letniego fotografa? Jakie tematy ukazywały się w prasie studenckiej? Na czym skupiał się fotoreporter i co wyróżniało jego prace? Na wystawie zostały zaprezentowane fotografie Macieja Musiała z lat 1969–1971 wykonane dla tygodnika studenckiego „itd”. Większość z nich nie była dotąd publikowana.

"Zdjęcia z początku kariery Musiała ukazują go jako uważnego obserwatora, który zapuszczał się w głąb miasta i uwieczniał niepowtarzalne obrazy zwykłego życia"

Wydawane od 1961 roku „itd” cieszyło się dużą popularnością wśród młodzieży. Początek lat 70. był dla czasopisma wyjątkowo dobrym okresem: redakcja zwiększyła objętość wydań i kładła większy nacisk na rozwój części ilustrowanej. Tygodnik zrzeszał wówczas utalentowanych fotografów i fotografki młodego pokolenia, m.in.: Krzysztofa Barańskiego, Wiesława Hudona, Annę Musiałównę czy Andrzeja Poleca. Ich zdjęcia – pokazujące życie codzienne i poruszające społeczną problematykę – stały się niezależną od tekstu formą wypowiedzi.

fot. Maciej Musiał, Obóz Społeczno-Wychowawczy studentów białostockiej Akademii Medycznej w Olecku, 1970

Oczywiście publikowane fotoreportaże musiały oscylować wokół życia studenckiego, jednak mimo ingerencji cenzury autorki i autorzy mieli większą niż wcześniej swobodę w doborze tematów. Swój zawód postrzegali jako pewne wyróżnienie. Anna Musiałówna wspominała w jednym z artykułów: „[…] Czuliśmy się wybrańcami ludu, mającymi narzędzie do przyglądania się rzeczywistości z bliska”.

Były to ważne lata również w biografii Macieja Musiała: czas jego młodości, gdy zakładał rodzinę, i znajdował się w centrum wydarzeń z aparatem w ręku. Bez wątpienia trudny, ale też  twórczy okres. Właśnie wtedy zrezygnował ze studiów na Politechnice Warszawskiej i poświęcił się pracy fotoreportera. Dzięki tej profesji mógł podróżować i poznawać ludzi ze świata kultury; z niektórymi nawiązał długoletnie przyjaźnie, m.in. z Wiesławem Wałkuskim czy Jerzym Dudą-Graczem.

„Itd” było pierwszym magazynem publikującym prace Macieja Musiała. Wybór zaprezentowany na wystawie to jedynie drobny wycinek działalności fotografa i przyczynek do zapoznania się z całym jego dorobkiem. Zdjęcia z początku kariery Musiała ukazują go jako uważnego obserwatora, który zapuszczał się w głąb miasta i uwieczniał niepowtarzalne obrazy zwykłego życia; poszukiwał „decydującego momentu”. Fotografował studentów, ich praktyki robotnicze i czas wolny, widoki budowy, industrializację. Jednocześnie przykładał dużą wagę do kompozycji, światła, parametrów technicznych. W jego zdjęciach można dostrzec wpływ twórczości Zofii Rydet i Marka Holzmana, a także inspiracje grupą Magnum czy magazynami „Life” i „Świat”.

Kiedy i gdzie?

Wernisaż wystawy „itp., itd.. Fotografie Macieja Musiała z lat 1969-71” odbędzie się w czwartek, 23 czerwca 2022 roku o godz. 19.00 w Społecznym Centrum Fotografii, przy ul. Chłodnej 20 w Warszawie.

Oprowadzenie kuratorskie odbędzie się 14 lipca 2022 o godz. 18.00. Zdjęcia będzie można oglądać do 4 sierpnia.

Maciej Musiał (1946–2000) - sylwetka autora

Fotoreporter; autor trudnych technicznie zdjęć reklamowych, fotografii studyjnych i wielu sesji okładkowych; specjalista od reprodukcji malarstwa.

Dzieciństwo spędził w Suchedniowie. Tam w zakładzie fotograficznym ojca, Mariana Musiała, zaczęła się jego fascynacja fotografią oraz techniką. W wieku 13 lat w celach naukowych wyjechał do Warszawy, gdzie ukończył Technikum Radiowe im. Marcina Kasprzaka. Następnie rozpoczął studia na Wydziale Elektroniki Politechniki Warszawskiej, które jednak porzucił dla fotografii reportażowej. 

W 1969 roku rozpoczął pracę dla tygodnika „itd”, wydawanego przez Młodzieżową Agencję Wydawniczą. Czasopismo regularnie publikowało jego reportaże związane z życiem społecznym studentów. W latach 1971–1987 współpracował z Polską Agencją Interpress jako fotoreporter w magazynie ilustrowanym „Polska” – edycja Zachód („Poland”). Na łamach miesięcznika prezentował tematy związane z nauką, sportem i sztuką. Przed jego obiektywem stanęli m.in.: Magdalena Abakanowicz, Jerzy Duda-Gracz, Krzysztof Penderecki, Alina Szapocznikow i Andrzej Wajda. W czasie realizacji materiałów wiele podróżował, także za granicę: do Bułgarii, Francji, Węgier czy ówczesnego ZSRR. W późniejszych latach, gdy zajmował się fotografią studyjną i reklamową, współpracował z redakcjami „Wiedzy i Życia” i „Ładnego Domu” oraz z przedsiębiorstwem Polskie Zakłady Optyczne.

Od 1976 roku był aktywnym członkiem Związku Polskich Artystów Fotografików. Na początku lat 90. pełnił funkcję prezesa. Prowadził także liczne warsztaty fotograficzne we współpracy z Ireną Jarosińską.

Praca fotoreportera w latach 70. zaowocowała nie tylko długoletnimi przyjaźniami Macieja Musiała z postaciami świata kultury, lecz także jego udziałem w licznych konkursach i wystawach. W 1970 roku za reportaż Moi kumple z Zabrza otrzymał nagrodę na Ogólnopolskim Konkursie Fotografii Prasowej. Brał również udział w wystawach: Fotografii Prasowej w Kielcach (1971), Fotografia Prasowa w XXX-lecie PRL (1974), Kobieta (1975), My i nasz czas (1975), Polska – kraj i ludzie (1975), Rodzina (1978).

Od 2021 roku Fundacja Archeologia Fotografii zajmuje się opracowaniem archiwum fotografa.

Więcej informacji znajdziecie na stronie faf.org.pl.

Skopiuj link
Komentarze
Więcej w kategorii: Wydarzenia
Materia dokumentu - w lipcu startuje festiwal XPRINT 2022
Materia dokumentu - w lipcu startuje festiwal XPRINT 2022
W poznaniu startuje kolejna edycja festiwalu książek fotograficznych i fotografii dokumentalnej XPrint. W programie wystawy, spotkania i warsztaty. Start 8...
9
Portret w plenerze z lampą błyskową - krakowski spacer fotograficzy z Quadralite
Portret w plenerze z lampą błyskową - krakowski spacer fotograficzy z Quadralite
Chcesz nauczyć się efektywnie wykorzystywać światło błyskowe w sesjach plenerowych? Weź udział w warsztatach fotograficznych Quadralite z Adamem Laube. Start 27 lipca...
9
Wrześniowe warsztaty fotograficzne z Tokiną w Górach Stołowych
Wrześniowe warsztaty fotograficzne z Tokiną w Górach Stołowych
Tokina i Fotowarsztaty zapraszają na wrześniowe warsztaty plenerowe w najciekawszych miejscach Parku Narodowego Gór Stołowych. W programie m.in. wschód słońca na...
0